Biuletyn PW / Kultura i Tradycja / Przestrzeń wolności i niewoli Elżbiety Cieślar

Przestrzeń wolności i niewoli Elżbiety Cieślar

W Domu Spotkań z Historią prowadzona jest ankieta artystyczna „Przestrzeń wolności i niewoli” autorstwa Elżbiety Cieślar. Artystka wchodzi w żywą interakcję z publicznością, umożliwiając jej współtworzenie instalacji.

Elżbieta Cieślar jest absolwentką wydziału rzeźby warszawskiej ASP, autorką rzeźb, instalacji i scenografką. Jej ankieta ma formę instalacji zbudowanej ze zdjęć oraz fragmentów wypowiedzi różnych osób dotyczących wolności i zniewolenia. Od 4 (Święta Wolności) do 27 czerwca, artystka przeprowadza wywiady, włączając je do prezentowanej instalacji. Autorka ankiety zwraca się w szczególności do osób, które w XX wieku brały czynny w udział ruchu „Solidarność”.

Pytania dotyczące tego, jak rozumiemy i przeżywamy wolność artystka zadała już blisko 300 osobom. Prowadziła ankiety w Warszawie, kilku miejscowościach pod Radomiem oraz w Die we Francji. Jej rozmówcy starali się określić granice między przestrzenią wolności osobistej, a zniewoleniem i tym, co narzucone. Na tej właśnie podstawie Cieślar podjęła się próby uporządkowania pojęć związanych z wolnością: granice, społeczeństwo, zniewolenie, piękno, marzenia i czas. Wypowiedzi wybierała wspólnie ze swoimi rozmówcami, którzy w ten sposób stali się współautorami dzieła.

Elżbieta Cieślar: „Ankieta ujawnia pierwotność odczuć i przeżyć tak zwanej wolności ludzi dziś żyjących. Ich wypowiedzi wyznaczyły przestrzenie, w których realizują się wolność i zniewolenie. Są nimi: kondycja ludzkiego gatunku, samoświadomość, społeczeństwo, mowa, piękno i harmonia, czas, marzenie – wyzwalające ograniczenia. Zaskakujący jest właśnie, wyłaniający się z wielu wypowiedzi, obraz przestrzeni wolności rodzącej się dzięki jej ograniczeniom. Tak, jakby brak granic wolności unicestwiał ją samą, zaś granice dawały jej życie i pozwalały najsilniej je doznać”.

Informacja o artystce

Elżbieta Cieślar – absolwentka wydziału rzeźby warszawskiej ASP (dyplom 1961), współzałożycielka Stowarzyszenia Projektantów Form Przemysłowych, scenografka TVP, autorka filmów o sztuce, autorka rzeźb, instalacji, performance. 

W latach 1973–1978 razem z mężem Emilem (rzeźbiarz, adiunkt warszawskiej ASP) kierowała galerią Repassage w Warszawie, wokół której skupił się jeden z najważniejszych odłamów kontrkulturowej polskiej neoawangardy lat 70. Cieślarowie kwestionowali rolę sztuki jako „instytucji” wyznaczającej granicę między artystą i odbiorcą, dążąc do nawiązywania kontaktu z drugim człowiekiem (m.in. Kalejdoskop – Popatrz przez rurę, akcja Zbiór butów używanych, seria działań Karuzela postaw). Byli również autorami prac o wymowie interwencyjno-politycznej (koncert Elżbiety Cieślar Wape rum, dyptyk performances Dobrze-Stańczyk).

W 1978 Cieślarowie wyjechali na stałe do Paryża, gdzie wystąpili m.in. z głośną kontestacją wystawy Paris-Moscou; podobnie ostry polityczny wydźwięk miała akcja Pokój olimpijski podejmująca temat wojny w Afganistanie. W 1980 roku z francuskimi przyjaciółmi założyli paryski Komitet Solidarności, który po wprowadzeniu stanu wojennego, koordynował pomoc dla polskiego podziemia. Podejmowali również działania artystyczne w związku z sytuacją w Polsce (akcja Pochód i płyta 24 grudnia 1981, kontestacja przeciw wizycie parlamentarzystów francuskich w Polsce w 1984). Wspólną realizacją obojga są Schody pamięci (1988-1989), zbiór wypowiedzi ludzi spotkanych w ramach współpracy z polskim podziemiem.

Elżbieta Cieślar tworzy cykle rzeźb i instalacji interaktywnych. Poszczególne realizacje związane są ściśle z koniecznym dopełnieniem - osobą, która uruchamia, porusza czy w inny sposób manipuluje obiektem (Kamienna dróżka, Przejście pionowe, 1995), bądź odwrotnie - swoim ciałem ożywia rzeźbę, tkwiąc w niej lub stanowiąc jej integralną część (A może stać się drzewem, 1995; Stojąca, 1996, Leżąca, 1997, Skóra, 1997, Na czworakach, 2000). Niezależnie od sposobu, w jaki dochodzi do kontaktu, zasadą jest interakcja. Elżbieta Cieślar okazuje się w tym nieodrodną dziedziczką Formy Otwartej. W 2001 wraz z mężem Emilem Cieślarem zaprezentowała wystawę retrospektywną w Centrum Sztuki Współczesnej w Warszawie.

Ankieta Przestrzeń wolności i niewoli prowadzona była we Francji w latach 2010–2012 dzięki dotacji Regionu Rhone-Alpes, a w Polsce w 2014 dzięki pomocy Muzeum Oskara Kolberga w Przysusze oraz finansowemu wsparciu Galerii Elektrownia w Radomiu.

Źródło: materiały prasowe DSH

CYTAT TYGODNIA

"

 

Mierz siłę na zamiary,
Nie zamiar podług sił!…

 

 

Adam Mickiewicz

"

KONTAKT

Biuletyn Politechniki Warszawskiej

Pl. Politechniki 1, 00-661 Warszawa

Tel. 22 234 71 71, 22 234 71 81

Biuro Rektora Politechniki Warszawskiej

www.biurorektora.pw.edu.pl

REDAKCJA

Biuletyn Politechniki Warszawskiej
Wydawnictwo elektroniczne skierowane do społeczności Uczelni redagowane przez Biuro Rektora.

Zapraszamy do zgłaszania wydarzeń!

Sekcja ds. Komunikacji Społecznej i Mediów

Redakcja Biuletynu Politechniki Warszawskiej

MNiSW